Giełda czy stała cena?

Szukasz dla swojej firmy optymalnego sposobu zakupu energii elektrycznej? To decyzja, która ma ogromny wpływ na stabilność i przewidywalność kosztów działalności. Na rynku dostępne są dwa główne modele: umowy ze stałą ceną oraz produkty indeksowane do giełdy (np. RDN - Rynek Dnia Następnego). Poniżej przedstawiamy szczegółowe porównanie obu rozwiązań, poparte danymi rynkowymi z ostatnich lat.

Stała cena energii – przewidywalność i spokój

Wybierając ofertę ze stałą ceną (często w kontraktach terminowych np. BASE_Y), płacisz z góry ustaloną stawkę za każdą megawatogodzinę (MWh) przez cały okres trwania umowy, zazwyczaj przez rok lub dłużej.

Zalety:

• Przewidywalność budżetu: Znasz dokładny koszt energii w perspektywie długoterminowej, co ułatwia planowanie finansowe.

• Bezpieczeństwo: Chronisz się przed nagłymi wzrostami cen na rynku hurtowym, jakie miały miejsce np. w 2022 roku.

• Prostota: Otrzymujesz jedną, klarowną stawkę na fakturze, bez konieczności śledzenia zmiennych notowań giełdowych.

Wady:

• Koszt premii za ryzyko: Sprzedawca w cenie uwzględnia swoje ryzyko prognozowania rynku, przez co stała stawka może być wyższa od średniej ceny giełdowej w okresach spokoju na rynkach.

• Brak korzyści ze spadków: Gdy ceny na giełdzie gwałtownie spadają (jak w 2023 czy 2025 roku), płacisz nadal wyższą, zamrożoną stawkę.

Produkt giełdowy (np. RDN) – szansa na oszczędności, ale z ryzykiem

Produkty giełdowe, w tym te oparte o indeks RDN (Rynek Dnia Następnego), oznaczają, że cena energii rozliczana jest według bieżących notowań na Towarowej Giełdzie Energii (TGE). Twoja faktura odzwierciedla więc rzeczywiste ceny hurtowe z danego miesiąca.

Zalety:

• Korzyść z bessy: W okresach spadających cen energii (jak w latach 2023-2025) płacisz mniej, co przekłada się na realne oszczędności.

• Przejrzystość rynku: Cena nie jest “czarną skrzynką” – bazuje na publicznych notowaniach giełdowych .

• Brak marży za prognozowanie: Płacisz cenę hurtową powiększoną jedynie o stałą marżę sprzedawcy.

Wady:

• Zmienność i ryzyko: Rachunki mogą mocno wahać się z miesiąca na miesiąc. W sytuacjach kryzysowych (np. 2022) mogą być drastycznie wyższe.

• Koncentracja na rynku: Wymaga od firmy większej uwagi poświęconej analizie rynku i prognozom.

Porównanie na liczbach: Jak kształtowały się ceny w latach 2022-2025?

Aby zobrazować różnice, spójrzmy na dane historyczne z Towarowej Giełdy Energii. Dla produktów giełdowych posłużymy się średnią roczną ceną na Rynku Dnia Następnego (RDN). Dla ofert ze stałą ceną kluczowy jest kontrakt roczny BASE_Y (terminowy), którego cena jest ustalana z rocznym wyprzedzeniem (np. cena na 2023 rok była ustalana w 2022).

Poniższe zestawienie pokazuje, jak zmieniała się sytuacja na rynku hurtowym w ostatnich latach :

• Lata 2022-2024 były okresem hossy i jej schyłku. Ci, którzy postawili na stałą cenę w 2022, uniknęli katastrofy budżetowej, ale już w 2023 i 2024 przepłacali względem rynku.

• Rok 2025 pokazuje, że na rynku zrównoważonym to stała cena (kontrakt terminowy) okazała się korzystniejsza od zmiennego RDN.

• Wahania są ogromne: Różnica między szczytem (1110 zł w 2022) a dołkiem (425 zł w 2024) to prawie 700 zł/MWh, co przy średnim zakładzie produkcyjnym oznacza różnicę setek tysięcy złotych miesięcznie.

Które rozwiązanie wybrać dla swojej firmy?

Nie ma jednej dobrej odpowiedzi. Wybór zależy od profilu Twojej firmy i tolerancji na ryzyko.

Stała cena jest dla Ciebie, jeśli:

• Prowadzisz budżetowanie w cyklach rocznych i nie możesz pozwolić sobie na niespodzianki.

• Działasz w branży o niskiej marżowości, gdzie wzrost kosztów energii mógłby Cię wykluczyć z rynku.

• Chcesz spać spokojnie, nie oglądając codziennie wykresów cen prądu.

Produkt giełdowy (RDN) jest dla Ciebie, jeśli:

• Masz elastyczność finansową i jesteś w stanie przerzucić wyższe koszty na klienta lub zmagazynować produkcję na gorsze okresy.

• Śledzisz na bieżąco rynek surowców i chcesz aktywnie zarządzać kosztami.

• Uważasz, że w perspektywie najbliższych lat ceny energii będą spadać lub stabilne, i chcesz na tym zyskać.

Złoty środek?
Wielu naszych klientów decyduje się na model hybrydowy: część wolumenu (np. 60-70%) kupuje po stałej cenie, aby zabezpieczyć podstawowe potrzeby, a resztę w formule giełdowej, aby wykorzystać potencjał oszczędności przy spadkach.

Szukasz optymalnego rozwiązania dla Twojej firmy?
Skontaktuj się z nami w TeamZero. Pomożemy Ci przeanalizować Twoje zużycie, profil ryzyka i dobrać odpowiedni miks energetyczny na nadchodzące lata.